Zastosowanie żółtego lasera w terapii schorzeń siatkówki

Autor: dr n. med. Jacek Szendzielorz

Kategoria: Okulistyka Artykuł opublikowano w CX News nr 3/41/2012

Laseroterapia siatkówki stanowi bezpieczną i mało inwazyjnąa metodę leczenia schorzeń tylnego odcinka oka. Znajduje zastosowanie w terapii zmian powstających w przebiegu retinopatii cukrzycowej, stanach po zakrzepie nn żylnych siatkówki czy neowaskularyzacji naczyniówkowej w zwyrodnieniu plamki związanym z wiekiem. Wskazaniem są też obwodowe zmiany zwyrodnieniowe siatkówki i jej otwory stanowiące niebezpieczeństwo dla powstania odwarstwienia siatkówki.

W idealnych warunkach emitowana fala świetlna powinna być intensywnie pochłaniana przez melaninę nabłonka barwnikowego siatkówki, naczyniówkę oraz hemoglobinę. Istotnym jest natomiast aby nie była absorbowana przez ksantofil znajdujący się w plamce.

 

wykres

 

„Złotym standardem” laseroterapii siatkówki było stosowanie lasera o długości fali 514/532 nm widmo zielone. Istnieją jednak pewne ograniczenia jego skuteczności związane ze zmianami krwotocznymi w ciele szklistym lub wewnętrznych warstwach siatkówki. W takich sytuacjach pochłaniane promieniowanie uszkadza sąsiadujące tkanki a przyrost indukowanej energii termicznej w wewnętrznych warstwach siatkówki uniemożliwia leczenie głębszych jej struktur.

Strefa plamki z uwagi na jej funkcję jest najważniejszym obszarem uwagi każdego leczącego laserem lekarza okulisty. W obszarze około plamkowym działanie żółtego lasera jest bardziej przewidywalne i stabilniejsze w stosunku do fali zielonej co ogranicza występowanie skutków ubocznych po laseroterapii. Kolejną zaletą zastosowania długiej fali żółtego światła jest możliwość leczenia siatkówki u osób z licznymi zmętnieniami w ciele szklistym lub przy współistniejącej początkowej zaćmie.

Z moich wieloletnich doświadczeń wynika, że leczenie chorych laserem o widmie żółtym 561 nm daje wyśmienite wyniki. Efektem stosowania tego lasera są powstające w trakcie zabiegu subtelne zblednięcia na siatkówce pozwalające leczącemu na dokładną kontrolę zarówno skuteczności leczenia jak i precyzyjnej lokalizacji impaktów w korelacji z angiogramem pacjenta. Są to elementy zabiegu o absolutnie kluczowym znaczeniu w leczeniu laserem strefy okołoplamkowej. Tu obok precyzyjnej kalibracji lasera kluczowe znaczenie ma możliwie najwyższa jakość zastosowanej optyki lampy szczelinowej, doskonałym narzędziem w tej grupie laserów jest laser Integre Yellow Ellex, gdzie zespolono wysokiej jakości głowicę lasera wraz z doskonałą optyką lampy szczelinowej. Mikromanipulator wbudowany w cały kompleks wysoce poprawia ergonomię przy pracy lekarza a co najważniejsze znacznie poprawia precyzję lokalizacji impaktów.

Istotny jest większy dla pacjenta komfort w trakcie zabiegu, dolegliwości bólowe związane są z zastosowaną mocą wiązki laserowej, długością fali, absorpcji oraz czasem trwania zabiegu. Dzięki dobremu pochłanianiu wiązki światła oraz mniejszej ilości energii cieplnej ulegającej rozproszeniu terapia nie jest dla pacjenta uciążliwa ani bolesna.

 

zdjecia

 

Aparat Integre Yellow Ellex to laser o długości fali 561 nm stanowiący kwintesencję atutów „żółtego lasera”. Specjalny cyfrowy procesor sygnału (DSP) dopasowuje impulsy diodowe prądu w czasie rzeczywistym zapewniając stały dopływ mocy. Przyczynia się też do lepszej kontroli i monitorowania tempera- Wykres 1. Charakterystyka klinicznych efektów pochłaniania poszczególnych frakcji widma przez wybrane struktury siatkówki Widmo żółtego lasera, podobnie jak zielonego, cechuje się dużą absorpcją przez melaninę i hemoglobinę, jednak widmo żółte nie jest pochłaniane przez ksantofil. Wysoki poziom pochłaniania przez hemoglobinę pozwala na selektywne leczenie mikrotętniaków. Skuteczną trabekuloplastykę laserową gwarantuje natomiast absorpcja melaninowa. Skutkuje to możliwością stosowania niewielkich porcji energii celem efektywnego leczenia struktur naczyniowych. A B C Fot. 1. Zdjęcia dna oka chorego na cukrzycę z makulopatią cukrzycową. Kilkanaście dni po laseroterapii widmem żółtym (A), angiogram po laseroterapii (B), dwa lata po laseroterapii widmem żółtym(C). Widoczna stabilizacja stanu zdrowia siatkówki. Twarde wysięki strefy centralnej uległy wchłonięciu (źródło: zbiory LensMed Tychy) dr n. med. Jacek Szendzielorz 8 www.consultronix.pl 8 OKULISTYKA tury urządzenia umożliwiając konsekwentne, stabilne stosowanie mocy lasera, nawet dla najbardziej wymagających procedur leczniczych. Integre Yellow zapewnia równomierny dopływ energii na całej średnicy impaktu, przez cały czas ekspozycji - nie powoduje rozpraszania energii świetlnej i powstawania gorących punktów.

Dzięki zastosowaniu nowoczesnej techniki optycznej TrueSpot uzyskujemy jednolitą, wyraźną, ostrą wiązkę lasera na siatkówce z jednoczesną minimalną ekspozycją na rogówce. Szczególną zaletą tego aparatu jest 10 stopniowy kąt konwergencji oraz wysoka rozdzielczość optyczna zapewniające bardzo dobry wgląd w dno oka, postrzeganie głębi oraz możliwość oceny siatkówki obwodowej.

wykres2

Ten w pełni zintegrowany aparat o ergonomicznym kształcie umożliwia swobodne zagospodarowanie przestrzeni gabinetu okulistycznego, jednoczesny dostęp do konsoli lasera i pacjenta, a brak wystających kabli elektrycznych oraz światłowodów zapewnia bezpieczeństwo.

 

zd

 

Długość fali żółtego lasera jest odpowiednia celem stosowania we wszystkich rodzajach terapii schorzeń siatkówki. Może być z powodzeniem wykorzystywana w procedurach trabekuloplastyki laserowej.

Specjalne podziękowania za pracę przy powstaniu tego artykułu dla: dr Iwony Fortuny, dr Magdaleny Lasek i dr Anny Zambrzyckiej



Ostatnio opublikowane artykuły w kategorii Okulistyka:

Nawigowana terapia laserowa z zastosowaniem systemu Navilas® 577s

Navilas® jest cyfrowym systemem przeznaczonym do nawigowanej laseroterapii siatkówki w oparciu o obraz dna oka. Laser w połączeniu z funduskamerą obrazuje zmiany chorobowe w plamce i na obwodzie siatkówki w czasie rzeczywistym.

Laser nanosekundowy 2RT™ w terapii AMD. Nowe kryterium kwalifikacji

Od około 3 lat dostępny jest na polskim rynku medycznym nanosekundowy laser 532 nm, przeznaczony i zarejestrowany do terapii odmładzającej siatkówkę (retinal rejuvenation therapy; w skrócie 2RT™), u pacjentów ze średniozaawansowanymi stadiami zwyrodnienia plamki związanego z wiekiem (age related macular degenaeration – AMD). To pierwsza i jak dotąd jedyna metoda wykorzystywana do terapii schorzenia w tym stadium zaawansowania. Zabieg laserem 2RT™ to terapia, wokół której toczy się dyskusja co do jej skuteczności, a jednocześnie i przede wszystkim terapia, z którą wiązane są nadzieje na zahamowanie postępu AMD do stadiów zaawansowanych.

Fiksacja transskleralna soczewek wewnątrzgałkowych techniką Yamane (double-needle technique)

Każdy z mikrochirurgów operujących zaćmę spotyka się w codziennej praktyce z pacjentami wymagającymi wszczepienia soczewki wewnątrzgałkowej w sytuacji braku wsparcia tylnej torebki (pierwotnie lub wtórnie). Najczęściej stosowane techniki operacyjne wykorzystują soczewki mocowane do tęczówki przy pomocy klipsów, soczewki do podszycia do twardówki oraz coraz rzadziej stosowane soczewki przedniokomorowe. Wprowadzona przez Shin Yamane w 2017 roku metoda fiksacji soczewki przeztwardówkowo, wydaje się mieć przewagę nad wcześniej stosowanymi rozwiązaniami. Wykorzystuje ona niskotemperaturową diatermię do zabezpieczenia haptenów w obrębie tunelu twardówkowego. Wymienione wyżej, standardowe metody, mogą przyczyniać się do redukcji komórek śródbłonka rogówki, wzrostu ciśnienia wewnątrzgałkowego, powstawania obwodowych zrostów przedniokomorowych czy, jak w przypadku soczewek podszywanych, do mechanicznego uszkodzenia szwów i przemieszczenia soczewki do komory ciała szklistego. Dodatkową zaletą techniki Yamane jest łatwa dostępność soczewek wewnątrzgałkowych, ponieważ wykorzystuje ona standardowe soczewki trzyczęściowe, które są obecne na większości bloków operacyjnych.